
محاسبه دقیق ظرفیت و توان پاوریونیت آسانسور هیدرولیک | راهنمای مهندسین
۱۴۰۵-۰۸-۱۷
نمایشگاه بینالمللی آسانسور و پله برقی شیراز ۱۴۰۵؛ تاریخ، ساعت و محل برگزاری
۱۴۰۵-۰۸-۲۴تصور کنید سوار آسانسور شدهاید و دکمه طبقه موردنظرتان را فشار دادهاید. آسانسور شروع به حرکت میکند، اما ناگهان در میانه مسیر میایستد. چراغها ممکن است خاموش شوند، حرکت کابین متوقف شود و درها هم باز نشوند. اولین سؤالی که به ذهن میرسد این است: آیا آسانسور خراب شده؟ آیا احتمال سقوط وجود دارد؟ اگر داخل کابین گیر کرده باشم، باید چه کاری انجام دهم؟
توقف آسانسور بین طبقات یکی از اتفاقاتی است که ممکن است به دلایل مختلف برقی، مکانیکی یا اختلال در سیستمهای کنترلی رخ دهد. البته در بسیاری از موارد، این توقف نتیجه عملکرد سیستمهای حفاظتی آسانسور است که برای جلوگیری از ادامه حرکت در شرایط غیرعادی طراحی شدهاند.
در این مقاله بررسی میکنیم چرا آسانسور بین طبقات متوقف میشود، چه عواملی باعث این اتفاق هستند و مهمتر از همه، اگر داخل آسانسور گیر کردید چه کارهایی باید انجام دهید.
چرا آسانسور بین طبقات متوقف میشود؟
آسانسور مجموعهای از تجهیزات الکتریکی، مکانیکی و کنترلی است که باید بهصورت هماهنگ کار کنند. اختلال در عملکرد هر یک از این بخشها میتواند باعث توقف کابین شود.
مهمترین دلایل توقف آسانسور بین طبقات عبارتاند از:
۱. قطع برق یا نوسانات ولتاژ
یکی از دلایل رایج توقف ناگهانی آسانسور، اختلال در برق ورودی ساختمان است.
آسانسورها برای حرکت به منبع تغذیه الکتریکی پایدار نیاز دارند. اگر برق ساختمان قطع شود یا ولتاژ ورودی از محدوده مجاز تجهیزات خارج شود، سیستم کنترل ممکن است حرکت آسانسور را متوقف کند.
در چنین شرایطی، بسته به نوع آسانسور و تجهیزات نصبشده، ممکن است سیستم نجات اضطراری فعال شود و کابین را به نزدیکترین طبقه برساند تا مسافران بتوانند خارج شوند.
البته همه آسانسورها به سیستم نجات اضطراری مجهز نیستند و عملکرد این سیستم نیز به شرایط فنی و نوع تجهیزات بستگی دارد.
برای آشنایی بیشتر با این موضوع، مقاله «چرا آسانسورها بعد از قطع برق خطا میدهند؟» را مطالعه کنید.
۲. اختلال در قفل و سیستم ایمنی دربها
دربهای آسانسور فقط برای ورود و خروج مسافران نیستند؛ آنها بخشی از سیستم ایمنی آسانسور محسوب میشوند.
در آسانسورهای دارای درب اتوماتیک، قفل درب طبقه باید وضعیت بسته و ایمن بودن درب را به سیستم کنترل اعلام کند. اگر این تأیید به هر دلیلی دریافت نشود، مدار ایمنی اجازه ادامه حرکت را نمیدهد.
برای مثال:
- جسم خارجی در شیار درب یا آستانه آن گیر کرده باشد.
- قفل درب طبقه درست عمل نکند.
- کنتاکتهای الکتریکی دچار اختلال شده باشند.
- درب بهطور کامل بسته نشود.
- سیمکشی یا اتصالات مدار ایمنی دچار مشکل شده باشند.
در این شرایط، حتی اگر موتور و سایر تجهیزات آسانسور سالم باشند، ممکن است کابین متوقف شود یا اجازه حرکت مجدد نداشته باشد.
۳. اضافهبار کابین آسانسور
هر آسانسور ظرفیت مشخصی دارد که بر اساس آن طراحی و نصب شده است.
اگر وزن مسافران یا بار داخل کابین از ظرفیت مجاز بیشتر شود، سیستم اضافهبار میتواند از حرکت آسانسور جلوگیری کند.
در برخی مدلها، هشدار صوتی یا تصویری اضافهبار فعال میشود و تا زمانی که وزن داخل کابین به محدوده مجاز برنگردد، حرکت انجام نمیشود.
البته اضافهبار همیشه به توقف بین طبقات منجر نمیشود؛ در بسیاری از آسانسورها این سیستم پیش از شروع حرکت وارد عمل میشود. با این حال، استفاده مداوم از آسانسور بیش از ظرفیت مجاز میتواند به تجهیزات آن فشار وارد کند.
۴. خرابی تابلو فرمان یا درایو آسانسور
تابلو فرمان، مرکز کنترل و هماهنگی عملکرد آسانسور است. این بخش اطلاعات مربوط به موقعیت کابین، وضعیت دربها، فرمانهای طبقات و شرایط عملکرد تجهیزات را دریافت و پردازش میکند.
در آسانسورهای مجهز به درایو، کنترل سرعت و حرکت موتور نیز به عملکرد صحیح سیستم کنترل و تجهیزات مربوط به آن وابسته است.
بروز مشکلاتی مانند موارد زیر میتواند باعث توقف آسانسور شود:
- اختلال در برد الکترونیکی تابلو فرمان
- خطا در درایو کنترل دور موتور
- خرابی رلهها یا کنتاکتورها
- قطع شدن اتصالات الکتریکی
- بروز خطا در ارتباط بین تجهیزات کنترلی
در چنین شرایطی، تابلو فرمان ممکن است برای جلوگیری از حرکت غیرعادی، فرمان توقف صادر کند.
تشخیص علت اصلی معمولاً به بررسی کد خطا، سوابق عملکرد و اندازهگیری پارامترهای الکتریکی توسط تکنسین نیاز دارد.
۵. اختلال در حسگرهای موقعیت و تعیین طبقه
آسانسور باید در هر لحظه اطلاعات دقیقی از موقعیت کابین و سرعت حرکت خود داشته باشد.
این اطلاعات از طریق تجهیزات موقعیتیابی و حسگرهای مربوطه به سیستم کنترل منتقل میشوند.
اگر حسگرها اطلاعات نادرست ارسال کنند یا ارتباط آنها با تابلو فرمان دچار اختلال شود، سیستم ممکن است نتواند موقعیت کابین را با اطمینان تشخیص دهد.
برای مثال، خرابی سنسورهای تعیین موقعیت، اختلال در تجهیزات مغناطیسی یا مشکلات سیمکشی میتوانند باعث بروز خطا در حرکت و توقف آسانسور شوند.
در چنین شرایطی، توقف آسانسور میتواند اقدامی حفاظتی برای جلوگیری از ادامه حرکت بدون اطلاعات معتبر باشد.
۶. مشکلات مکانیکی و عملکرد ترمز
عملکرد صحیح بخشهای مکانیکی آسانسور نیز برای حرکت ایمن آن ضروری است.
در آسانسورهای کششی، موتور، سیستم ترمز، فلکه و سیمبکسلها از اجزای مهم مجموعه محرکه هستند. در صورت بروز اختلال در هر یک از این بخشها، عملکرد آسانسور ممکن است تحت تأثیر قرار بگیرد.
برای مثال:
- عملکرد نامناسب سیستم ترمز
- فرسودگی یا آسیبدیدگی قطعات مکانیکی
- ایجاد اصطکاک یا مقاومت غیرعادی در مسیر حرکت
- اختلال در اجزای سیستم محرکه
اگر سیستم کنترل یا تجهیزات حفاظتی شرایط غیرعادی را تشخیص دهند، ممکن است آسانسور متوقف شود.
توجه داشته باشید که تشخیص خرابی ترمز یا سایر قطعات مکانیکی صرفاً با مشاهده توقف کابین امکانپذیر نیست و باید توسط متخصص بررسی شود.
۷. اختلال در سیستم هیدرولیک آسانسور
در آسانسورهای هیدرولیک، حرکت کابین از طریق مجموعهای از تجهیزات شامل پاوریونیت، پمپ، شیر کنترل، جک و مدار هیدرولیک انجام میشود.
در این سیستم، روغن هیدرولیک تحت فشار توسط پمپ به جک منتقل میشود و حرکت کابین را کنترل میکند.
بنابراین، اختلال در عملکرد تجهیزات هیدرولیک نیز میتواند باعث توقف آسانسور شود.
برخی از عوامل احتمالی عبارتاند از:
- اختلال در عملکرد پمپ هیدرولیک
- عملکرد نامناسب شیر کنترل
- افت یا نوسان فشار روغن
- نشتی در اتصالات و مدار هیدرولیک
- افزایش بیش از حد دمای روغن
- بروز خطا در تجهیزات الکتریکی و کنترلی پاوریونیت
در این نوع آسانسورها، بررسی همزمان تجهیزات هیدرولیک و سیستم کنترل اهمیت زیادی دارد؛ زیرا ممکن است منشأ مشکل در بخش مکانیکی، الکتریکی یا تنظیمات شیر کنترل باشد.
برای آشنایی بیشتر با ساختار این سیستم، میتوانید راهنمای [آسانسور هیدرولیک] را مطالعه کنید.
اگر آسانسور بین طبقات متوقف شد، چه کار کنیم؟
اگر داخل آسانسور هستید و کابین ناگهان متوقف شد، مهمترین اقدام حفظ آرامش و درخواست کمک از افراد متخصص است.
توقف آسانسور لزوماً به معنی سقوط کابین یا تمام شدن اکسیژن نیست. آسانسورها دارای تجهیزات ایمنی مختلفی هستند و کابین آنها بهگونهای ساخته نشده که مانند یک محفظه کاملاً هوابند عمل کند.
اگر در چنین شرایطی قرار گرفتید، مراحل زیر را دنبال کنید:
۱. آرامش خود را حفظ کنید
اولین و مهمترین کار این است که وحشت نکنید.
حرکت ناگهانی، صدای غیرعادی یا خاموش شدن چراغها ممکن است ترسناک باشد، اما تلاش برای خروج عجولانه میتواند شرایط را خطرناکتر کند.
اگر افراد دیگری نیز داخل کابین هستند، آنها را به حفظ آرامش دعوت کنید.
۲. دکمه زنگ خطر یا تماس اضطراری را فشار دهید
در بیشتر آسانسورها دکمهای با علامت زنگ، آلارم یا تماس اضطراری وجود دارد.
با فشردن این دکمه میتوانید توقف آسانسور را به افراد خارج از کابین اطلاع دهید.
اگر آسانسور به تلفن یا سیستم ارتباط داخلی مجهز است، از آن برای برقراری ارتباط با مسئول ساختمان یا مرکز پشتیبانی استفاده کنید.
۳. با مدیر ساختمان یا شرکت سرویس آسانسور تماس بگیرید
اگر تلفن همراهتان آنتن دارد، با مدیر ساختمان یا شرکت مسئول سرویس و نگهداری آسانسور تماس بگیرید.
هنگام تماس، اطلاعات زیر را اعلام کنید:
- نام و نشانی ساختمان
- تعداد افراد داخل کابین
- طبقه تقریبی یا محل توقف آسانسور، در صورت اطلاع
- وجود یا عدم وجود مصدوم یا فرد دارای مشکل جسمی
- هرگونه صدای غیرعادی، دود یا بوی سوختگی
این اطلاعات به نیروهای امدادی و تکنسین کمک میکند وضعیت را بهتر ارزیابی کنند.
۴. درها را به زور باز نکنید
یکی از خطرناکترین اشتباهات هنگام گیر افتادن در آسانسور، تلاش برای باز کردن اجباری دربهاست.
ممکن است کابین دقیقاً مقابل طبقه قرار نگرفته باشد و بین دو طبقه متوقف شده باشد. در این وضعیت، باز کردن درب میتواند باعث سقوط فرد به داخل چاه آسانسور یا برخورد با بخشهای متحرک تجهیزات شود.
همچنین ممکن است آسانسور بهصورت ناگهانی دوباره حرکت کند.
بنابراین:
- به دربها فشار وارد نکنید.
- سعی نکنید از شکاف درب خارج شوید.
- از دریچه سقف کابین برای خروج استفاده نکنید.
- منتظر رسیدن نیروی متخصص بمانید.
۵. منتظر رسیدن نیروی متخصص بمانید
خروج افراد محبوس از آسانسور باید توسط تکنسین آموزشدیده یا نیروهای امدادی واجد صلاحیت انجام شود.
حتی اگر درب آسانسور کمی باز شده باشد، نباید بدون اطمینان از موقعیت و ایمنی کابین از آن خارج شوید.
اگر فردی دچار آسیب، مشکل تنفسی یا وضعیت پزشکی اضطراری شده است، موضوع را فوراً به نیروهای امدادی اطلاع دهید.
اگر بیرون آسانسور هستیم و کسی داخل آن گیر کرده، چه کنیم؟
گاهی ممکن است فردی داخل آسانسور متوقفشده محبوس شود و شما از بیرون متوجه این موضوع شوید.
در این شرایط:
- با فرد داخل کابین صحبت کنید و به او اطمینان دهید که کمک در راه است.
- از او بخواهید دکمه تماس اضطراری را فشار دهد.
- با مدیر ساختمان و شرکت سرویس آسانسور تماس بگیرید.
- تعداد افراد داخل کابین و وضعیت جسمی آنها را جویا شوید.
- از باز کردن اجباری دربها یا تلاش برای نجات شخصی خودداری کنید.
باز کردن درب طبقه با ابزار یا خارج کردن مسافر بدون بررسی موقعیت کابین، میتواند برای فرد محبوس و شخصی که اقدام به نجات میکند خطرناک باشد.
آیا آسانسوری که بین طبقات متوقف میشود، ممکن است سقوط کند؟
یکی از رایجترین نگرانیها هنگام توقف آسانسور، احتمال سقوط کابین است.
اما توقف ناگهانی آسانسور به معنی سقوط آن نیست.
آسانسورهای استاندارد به مجموعهای از تجهیزات حفاظتی مجهز هستند که برای کنترل حرکت و جلوگیری از شرایط خطرناک طراحی شدهاند.
برای مثال، در آسانسورهای کششی، سیستم ترمز و تجهیزات ایمنی مکانیکی نقش مهمی در کنترل حرکت کابین دارند. گاورنر و پاراشوت نیز در شرایط تعریفشده برای جلوگیری از حرکت بیش از حد مجاز و متوقف کردن کابین به کار میروند.
در آسانسورهای هیدرولیک نیز شیرهای کنترلی و تجهیزات حفاظتی مرتبط با مدار هیدرولیک، وظیفه کنترل حرکت و شرایط عملکرد سیستم را بر عهده دارند.
البته هیچکدام از این تجهیزات به معنی غیرممکن بودن تمام حوادث نیستند؛ بلکه برای کاهش خطر و افزایش ایمنی طراحی شدهاند.
به همین دلیل، در صورت توقف آسانسور باید از هرگونه اقدام خودسرانه برای خروج خودداری کرد.
آیا گیر افتادن در آسانسور باعث کمبود اکسیژن میشود؟
خیر. کابین آسانسور یک محفظه کاملاً هوابند نیست و بهطور معمول امکان گردش هوا در آن وجود دارد.
بنابراین، صرف متوقف شدن آسانسور به معنی تمام شدن اکسیژن داخل کابین نیست.
در صورت توقف آسانسور، بهتر است از مصرف بیمورد باتری تلفن همراه خودداری کنید و از آن برای برقراری ارتباط ضروری استفاده کنید.
اگر فردی داخل کابین دچار مشکل تنفسی یا وضعیت پزشکی خاصی شده است، باید این موضوع را به نیروهای امدادی اطلاع دهید.
چگونه از توقف ناگهانی آسانسور جلوگیری کنیم؟
نمیتوان تمام موارد توقف آسانسور را بهطور کامل حذف کرد؛ اما با سرویس منظم و نگهداری اصولی میتوان احتمال بسیاری از خرابیها را کاهش داد.
مهمترین اقدامات پیشگیرانه عبارتاند از:
۱. سرویس و نگهداری دورهای
بررسی منظم تجهیزات برقی، مکانیکی، دربها، ترمز و سیستمهای حفاظتی میتواند به شناسایی زودهنگام ایرادها کمک کند.
۲. بررسی مدار ایمنی و قفل دربها
عملکرد صحیح قفل درب طبقات و مدار ایمنی باید بهصورت دورهای توسط تکنسین بررسی شود.
۳. رعایت ظرفیت مجاز آسانسور
استفاده بیش از ظرفیت تعیینشده میتواند به تجهیزات محرکه و سایر اجزای آسانسور فشار وارد کند.
۴. بررسی تابلو فرمان و تجهیزات کنترلی
بررسی کدهای خطا، اتصالات، عملکرد درایو و وضعیت تجهیزات کنترلی به شناسایی مشکلات احتمالی کمک میکند.
۵. توجه به صداها و رفتارهای غیرعادی
لرزش، صدای غیرمعمول، توقفهای مکرر، تغییر سرعت یا تراز نبودن کابین هنگام رسیدن به طبقه، نشانههایی هستند که نباید نادیده گرفته شوند.
۶. بررسی تخصصی تجهیزات آسانسورهای هیدرولیک
در آسانسورهای هیدرولیک، بررسی وضعیت روغن، عملکرد پاوریونیت، شیر کنترل، فشار سیستم و نشتیهای احتمالی اهمیت زیادی دارد.
چه زمانی باید آسانسور را از سرویس خارج کرد؟
اگر آسانسور بهصورت مکرر بین طبقات متوقف میشود، دربها بهدرستی عمل نمیکنند، صدای غیرعادی دارد یا هنگام توقف در طبقات تراز نیست، نباید مشکل را صرفاً یک اختلال موقت در نظر گرفت.
در چنین شرایطی، لازم است شرکت سرویس و نگهداری آسانسور موضوع را بررسی کند.
اگر ایراد ایمنی تأیید شود، آسانسور باید تا زمان رفع مشکل و تأیید ایمنی از مدار بهرهبرداری خارج بماند.
راهاندازی مجدد آسانسور بدون شناسایی علت توقف، ممکن است باعث تکرار مشکل یا ایجاد شرایط خطرناک شود.
جمعبندی
توقف آسانسور بین طبقات میتواند ناشی از عوامل مختلفی مانند قطع برق، اختلال در قفل دربها، اضافهبار، خطای تابلو فرمان، مشکلات حسگرهای موقعیت یا خرابی تجهیزات مکانیکی و هیدرولیکی باشد.
در بسیاری از موارد، سیستمهای ایمنی آسانسور با تشخیص شرایط غیرعادی، حرکت کابین را متوقف میکنند تا از ادامه عملکرد در وضعیت نامطمئن جلوگیری شود.
اگر داخل آسانسور گیر افتادید، آرامش خود را حفظ کنید، از دکمه تماس اضطراری استفاده کنید و منتظر رسیدن نیروهای متخصص بمانید. هرگز برای خروج، دربها را به زور باز نکنید یا از کابین بین طبقات خارج نشوید.
در نهایت، سرویس و نگهداری منظم، استفاده صحیح و انتخاب تجهیزات متناسب با شرایط پروژه، نقش مهمی در افزایش قابلیت اطمینان و ایمنی آسانسور دارند.
سؤالات متداول درباره توقف آسانسور بین طبقات
۱. چرا آسانسور ناگهان بین دو طبقه متوقف میشود؟
توقف ناگهانی آسانسور ممکن است به دلیل قطع برق، نوسانات ولتاژ، خرابی قفل درب، اختلال در تابلو فرمان، اضافهبار یا مشکلات مکانیکی و کنترلی اتفاق بیفتد. گاهی نیز سیستم ایمنی برای جلوگیری از ادامه حرکت در شرایط غیرعادی، کابین را متوقف میکند.
۲. اگر آسانسور بین طبقات گیر کرد، چه کار کنیم؟
آرامش خود را حفظ کنید، دکمه زنگ خطر یا تماس اضطراری را فشار دهید و با مدیر ساختمان یا شرکت سرویس آسانسور تماس بگیرید. دربها را به زور باز نکنید و برای خروج از کابین تلاش نکنید.
۳. آیا آسانسور هنگام توقف بین طبقات سقوط میکند؟
توقف آسانسور به معنی سقوط کابین نیست. آسانسورهای استاندارد به تجهیزات حفاظتی مختلفی مانند ترمز و سیستمهای ایمنی مکانیکی مجهز هستند که برای کنترل حرکت کابین و کاهش خطر سقوط طراحی شدهاند.
۴. آیا ممکن است داخل آسانسور گیر کنیم و اکسیژن تمام شود؟
کابین آسانسور معمولاً کاملاً هوابند نیست و امکان گردش هوا در آن وجود دارد. بنابراین توقف آسانسور بهخودیخود باعث تمام شدن اکسیژن نمیشود.
۵. آیا قطع برق باعث گیر کردن آسانسور بین طبقات میشود؟
بله. قطع برق هنگام حرکت میتواند باعث توقف کابین شود. برخی آسانسورها به سیستم نجات اضطراری مجهز هستند که در شرایط مناسب، کابین را به نزدیکترین طبقه هدایت میکند؛ اما این قابلیت در تمام آسانسورها وجود ندارد.
۶. چرا آسانسور هیدرولیک بین طبقات متوقف میشود؟
در آسانسورهای هیدرولیک، اختلال در پاوریونیت، پمپ، شیر کنترل، فشار روغن، تجهیزات الکتریکی یا سیستم کنترل میتواند باعث توقف کابین شود. برای تشخیص علت باید مجموعه هیدرولیک و مدار کنترل بررسی شوند.
۷. آیا با فشار دادن مکرر دکمه طبقه میتوان آسانسور را دوباره راهاندازی کرد؟
خیر. اگر آسانسور به دلیل یک خطای فنی یا فعال شدن سیستم ایمنی متوقف شده باشد، فشار دادن مکرر دکمههای طبقات مشکل را برطرف نمیکند. باید علت توقف توسط تکنسین بررسی شود.
۸. چه زمانی باید آسانسور را از سرویس خارج کرد؟
در صورت تکرار توقف بین طبقات، صدای غیرعادی، اختلال در عملکرد دربها، تراز نبودن کابین یا مشاهده هرگونه نشانه از خرابی سیستمهای ایمنی، لازم است آسانسور توسط تکنسین بررسی شود و در صورت وجود ایراد ایمنی تا رفع مشکل مورد استفاده قرار نگیرد.


